Artsen waarschuwen: arbeidsmigranten blijven buiten beeld terwijl risico’s zich opstapelen
vrijdag 30 januari 2026Venlo, 30 januari 2026 – Arbeidsmigranten zijn onmisbaar voor de Nederlandse economie, maar hun gezondheid en veiligheid worden onvoldoende beschermd. Niet omdat de problemen onbekend zijn, maar omdat arbeidsmigranten te vaak buiten beeld blijven van zorg- en ondersteuningssystemen. Dat is de belangrijkste conclusie van het rapport ‘Arbeidsmigranten veilig en gezond’, dat vandaag is overhandigd aan beleidsmakers tijdens het symposium ‘Grenzen over, gezondheid dichtbij’.
Het rapport is aangeboden aan vertegenwoordigers van de ministeries van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) en Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), Gedeputeerde Staten van Limburg, GGD Limburg-Noord en de gemeente Venlo. De artsenwerkgroep Arbeidsmigranten Veilig en Gezond (WAVG) stelde het rapport op. Deze werkgroep is een initiatief van de Nederlandse Vereniging voor Arbeids- en Bedrijfsgeneeskunde (NVAB), de Nederlandse Vereniging voor Verzekeringsgeneeskunde (NVVG) en de Koepel Artsen Maatschappij en Gezondheid (KAMG). Vanuit sociaalgeneeskundig perspectief brengt de werkgroep in kaart wat nodig is om de veiligheid en gezondheid van arbeidsmigranten in Nederland beter te beschermen.
‘Niet zien’ betekent niet dat het probleem er niet is
Het rapport doet aanbevelingen op basis van de resultaten uit zestien diepte-interviews met professionals uit verschillende onderdelen van de sociale geneeskunde, zoals bedrijfsartsen, verzekeringsartsen, jeugdartsen en artsen infectieziektebestrijding. Zij schetsen een consistent beeld: veel arbeidsmigranten werken in sectoren met verhoogde gezondheids- en veiligheidsrisico’s, terwijl hun toegang tot preventie, zorg en bescherming wordt belemmerd door taalbarrières, tijdelijke contracten, wisselende woonplekken en vergaande afhankelijkheid van hun werkgever - een afhankelijkheid die tot uitbuiting kan leiden. Daar komt bij dat arbeidsmigranten vaak slecht geïnformeerd zijn over hun rechten en de systemen in Nederland.
Het probleem blijft grotendeels buiten beeld in de reguliere systemen. Zo reageert een arts maatschappij en gezondheid met: “Ik wil de grootte van het probleem goed in kaart brengen, maar dat blijkt ingewikkeld. Het staat nergens goed geregistreerd. Iedereen noemt aantallen, maar niemand heeft precieze cijfers.”
Gezondheidsproblemen stapelen zich rond werk en bestaanszekerheid
Wanneer arbeidsmigranten wél in beeld komen, gaat het vaak om ernstige of acute klachten. Bedrijfs- en verzekeringsartsen zien vooral fysieke overbelasting en arbeidsongevallen, terwijl onderliggende psychische problematiek vaak pas laat of helemaal niet wordt herkend.
Een bedrijfsarts zegt hierover:“Het is schrikbarend om te horen hoe frequent en hoe ernstig die bedrijfsongevallen bij arbeidsmigranten zijn. Dat blijft een belangrijk aandachtspunt.”Envolgens een verzekeringsarts: “Er is een grotere afhankelijkheid en plicht richting werkgevers. En ze kennen hun rechten niet. Dan gaan ze langer door dan gezond voor ze is.”
Daarnaast beschrijven professionals hoe instabiele huisvesting, sociaal isolement en onzekerheid over hun baan en inkomen het herstel bemoeilijken. In sommige gevallen raken arbeidsmigranten na ziekte of ongeval dakloos en onverzekerd, met grote gevolgen voor hun eigen gezondheid én voor de publieke gezondheid.
Oproep aan beleid en bestuur: zorg voor randvoorwaarden die goede zorg mogelijk maken
De werkgroep formuleert in het rapport tien aanbevelingen voor professionals, beleidsmakers en organisaties. De kern daarvan is het organiseren van randvoorwaarden die goede zorg voor arbeidsmigranten mogelijk maken: voldoende tijd en ruimte voor professionals, laagdrempelige inzet van professionele tolken, betere toegang tot zorg en begeleiding en uitvoerbare samenwerking tussen zorg, arbeid, gemeenten en andere partners.
Over de Werkgroep Arbeidsmigranten Veilig en Gezond (WAVG)
De Werkgroep Arbeidsmigranten Veilig en Gezond (WAVG) is opgericht door de NVAB, NVVG en KAMG. Dit zijn de wetenschappelijke verenigingen van artsen met een specialisatie in de sociale geneeskunde, bedrijfsartsen, verzekeringsartsen en artsen maatschappij en gezondheid. De werkgroep wil de leef- en werkomstandigheden van arbeidsmigranten in Nederland verbeteren en richt zich daarbij nadrukkelijk op beleid, uitvoering en samenwerking.
Het rapport ‘Arbeidsmigranten veilig en gezond’ is nu te downloaden via deze link
Noot voor belangstellenden:
Het volledige rapport Arbeidsmigranten veilig en gezond – Wat werkt in de praktijk en wat dat vraagt van professionals, beleid en organisaties is te downloaden via https://nvab-online.nl/app/uploads/2026/01/20260127_WEB-Rapport-Arbeidsmigranten-veilig-en-gezond_NVAB_NVVG_KAMG_DEF.pdf
Wilt u meer weten over de het rapport ‘Arbeidsmigranten veilig en gezond’, de sociaalgeneeskundige werkgroep of heeft u een interviewverzoek naar aanleiding van dit persbericht? Neem dan contact op via KAMG, NVAB of NVVG.
KAMG – bureau@kamg.nl
www.kamg.nl / zorg voor arbeidsmigranten
NVAB – communicatie@nvab-online.nl
www.nvab-online.nl / zorg voor arbeidsmigranten
NVVG – secretariaat@nvvg.nl